Οι ΗΠΑ ευθύνονταν για το 47% της αύξησης των παγκόσμιων εκπομπών CO2 το 2025, τόσο λόγω Trump που ευνοεί αποκλειστικά τα ορυκτά καύσιμα και τη ρύπανση όσο και λόγω της έκρηξης στις υποδομές AI – Υπάρχουν όμως και ιδιαίτερα θετικές ειδήσεις όπως υποστηρίζει το Cleantechnica
Η συνολική ενεργειακή προσφορά (TES) ξεπέρασε τα 600 EJ το 2025, σημειώνοντας αύξηση 1,7% σε σχέση με το 2024 και συνεχίζοντας την κάλυψη της μακροπρόθεσμης ανοδικής τάση της ενεργειακής ζήτησης.
Οι ανανεώσιμες πηγές αποτέλεσαν, για πρώτη φορά εκτός περιόδου ύφεσης, τη μεγαλύτερη πηγή αύξησης της TES, με την ηλιακή ενέργεια να αντιστοιχεί στο 71% αυτής της αύξησης.
Υπάρχουν λοιπόν πολλοί λόγοι αισιοδοξίας για τους υποστηρικτές των καθαρών τεχνολογιών.
Ωστόσο, όσοι είναι λιγότερο αισιόδοξοι, ή τουλάχιστον λιγότερο πρόθυμοι να θεωρήσουν ότι η μάχη έχει κερδηθεί ενώ απομένουν ακόμη πολλά να γίνουν, θα επικεντρωθούν δικαιολογημένα στις προτάσεις στα εξής συμπεράσματα.
«Τα ορυκτά καύσιμα συνέχισαν να αυξάνονται σε απόλυτους όρους και διατήρησαν την κυρίαρχη θέση τους, αντιπροσωπεύοντας το 86% της συνολικής ενεργειακής προσφοράς. Όλες οι πηγές ενέργειας, σε παγκόσμιο επίπεδο, κατέγραψαν αύξηση το 2025».
Επομένως, παρά την ταχύτερη ανάπτυξη των καθαρών τεχνολογιών, η προσφορά ορυκτών καυσίμων δεν μειώθηκε - αυξήθηκε.
Τα ορυκτά καύσιμα εξακολουθούν επίσης να αντιπροσωπεύουν τη συντριπτική πλειονότητα της συνολικής ενεργειακής προσφοράς.
Ως αποτέλεσμα, οι εκπομπές CO2 συνέχισαν να αυξάνονται, κατά 1,1%
Όπως αναφέρθηκε προηγουμένως, αυτό οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στις αλλαγές της αμερικανικής πολιτικής και στην έκρηξη των AI data centers.
Ωστόσο, ακόμη και η Ευρώπη εξακολουθεί να κινείται προς τη λάθος κατεύθυνση. «Οι εκπομπές CO2 από τον ενεργειακό τομέα στην Ευρώπη αυξήθηκαν κατά 0,5%». Οι εκπομπές της Κίνας αυξήθηκαν επίσης, αλλά η αύξηση στις ΗΠΑ ήταν τετραπλάσια.
«Η ηλιακή ενέργεια κατέγραψε ανάπτυξη 30% το 2025 και το μερίδιό της στη συνολική παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας έφτασε το 8,7%, ξεπερνώντας για πρώτη φορά την αιολική ενέργεια (8,4%) και προσεγγίζοντας σχεδόν το μερίδιο της πυρηνικής ενέργειας, που ανήλθε στο 8,8%.
Μετά την ηλιακή ενέργεια, η αιολική αποτέλεσε τη δεύτερη μεγαλύτερη πηγή αύξησης των ανανεώσιμων πηγών το 2025, καταγράφοντας ετήσια άνοδο 8,2%».
Άλλο ένα θετικό στοιχείο είναι ότι η κατανάλωση πετρελαίου και ντίζελ στην Κίνα μειώθηκε για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά. Θα μπορούσε κανείς να υποθέσει ότι αυτή η τάση θα επιταχυνθεί ακόμη περισσότερο, δεδομένου του πόσο γρήγορα η αγορά αυτοκινήτου της χώρας στρέφεται προς τα ηλεκτρικά οχήματα.
Όσον αφορά την κατανάλωση άνθρακα, η χρήση του στην Κίνα παρέμεινε αμετάβλητη σε ετήσια βάση, στην Ινδία αυξήθηκε κατά 0,6% (πολύ χαμηλότερα από τον δεκαετή μέσο όρο του 3,6%), ενώ στις ΗΠΑ η κατανάλωση άνθρακα αυξήθηκε κατά 10%.
Ακόμη κι αν η πρόοδος δεν φαίνεται αρκετά γρήγορη, η Ευρώπη έχει μειώσει σημαντικά την εξάρτησή της από τα ορυκτά καύσιμα μέσω της ανάπτυξης εγκαταστάσεων ηλιακής και αιολικής ενέργειας.
«Μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία στις αρχές του 2022, η Ευρωπαϊκή Ένωση επιτάχυνε τα ήδη υπάρχοντα σχέδιά της για την αύξηση της δυναμικότητας των ΑΠΕ.
Από τότε, η ανάπτυξη ήταν ταχεία: η αιολική και η ηλιακή ενέργεια αντιπροσώπευσαν το 30% της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας το 2025, έναντι 19% το 2021. Αυτό υποκατέστησε την παραγωγή από άνθρακα και φυσικό αέριο, με την ηλεκτροπαραγωγή από φυσικό αέριο να μειώνεται κατά 15% την ίδια περίοδο και από άνθρακα κατά 38%.
Η επιταχυνόμενη ανάπτυξη της αιολικής και της ηλιακής ενέργειας, σε συνδυασμό με υποστηρικτικές πολιτικές όπως το REPowerEU, είχε ως αποτέλεσμα οι δύο αυτές πηγές να παράγουν το 2025 συνολικά 852 TWh, περισσότερη ηλεκτρική ενέργεια από όση παρήγαγαν μαζί ο άνθρακας, το φυσικό αέριο και το πετρέλαιο (760 TWh).
Η ταχεία αυτή ανάπτυξη προστάτευσε την περιοχή από πρόσθετο κόστος εισαγωγών ορυκτών καυσίμων. Ανάλυση του Ember έδειξε ότι η νέα δυναμικότητα αιολικής και ηλιακής ενέργειας που εγκαταστάθηκε μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία απέτρεψε εισαγωγές ορυκτών καυσίμων αξίας 72 δισ. ευρώ μεταξύ 2022 και 2025, με τις μεγαλύτερες εξοικονομήσεις να καταγράφονται στη Γερμανία, την Ισπανία και την Ιταλία.
Το μεγαλύτερο μέρος αυτής της εξοικονόμησης προήλθε από την αποφυγή εισαγωγών φυσικού αερίου».
«Πέρα από την ΕΕ, η μικρής κλίμακας φύση των φωτοβολταϊκών συστημάτων έχει οδηγήσει στην ολοένα και μεγαλύτερη υιοθέτησή τους ως απάντηση των καταναλωτών στις υψηλότερες τιμές ενέργειας ή στην αναξιόπιστη ηλεκτροδότηση.
Το σχετικά χαμηλό κόστος και η απλότητα της εγκατάστασης καθιστούν την τεχνολογία προσιτή στις μαζικές αγορές, γεγονός που σημαίνει ότι μπορεί να μεταμορφώσει σημαντικά τα ηλεκτρικά συστήματα μέσα σε διάστημα μόλις ενός έτους.
Στο Πακιστάν, η εγκατεστημένη ισχύς φωτοβολταϊκών πίσω από τον μετρητή και εκτός δικτύου ανέρχεται πλέον στα 23,4 GW, έναντι μόλις 2,1 GW το 2021. Η ταχεία αυτή ανάπτυξη επηρεάστηκε από την εκτόξευση των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας το 2022, όταν η χώρα δυσκολευόταν να εξασφαλίσει φορτία LNG, σε συνδυασμό με ένα ήδη ακριβό και αναξιόπιστο σύστημα μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας.
Ταυτόχρονα, οι τιμές των ηλιακών πάνελ είχαν μειωθεί δραματικά και το Πακιστάν δεν επέβαλε φόρο στις εισαγωγές ηλιακών πάνελ.
Μέσα σε μόλις τέσσερα χρόνια, το Πακιστάν πέρασε από το να παράγει το 3% της ηλεκτρικής του ενέργειας από ηλιακή ενέργεια στο 22%. Αυτή η αιφνίδια μεταμόρφωση του ηλεκτρικού συστήματος οδήγησε την κυβέρνηση να ακυρώσει φορτία LNG που είχαν προγραμματιστεί για την περίοδο 2026-2027 και να επιδιώξει την επαναδιαπραγμάτευση μακροπρόθεσμων συμβολαίων».
Πρόκειται για μια εντυπωσιακή ιστορία. Αναμφίβολα, είναι μία από τις πιο χαρακτηριστικές ιστορίες ανάπτυξης της ηλιακής ενέργειας παγκοσμίως. Ωστόσο, σε διαφορετικό βαθμό, το ίδιο συμβαίνει σε ολόκληρο τον κόσμο.
Οι πολίτες υιοθετούν την ηλιακή ενέργεια επειδή είναι φθηνότερη, προσφέρει σταθερό κόστος και απελευθερώνει τους καταναλωτές από την εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα - ιδιαίτερα όταν τροφοδοτεί και το ηλεκτρικό τους αυτοκίνητο.
www.worldenergynews.gr
